پژوهشگاه حوزه و دانشگاه مطالعات اسلام و روانشناسی 2008-1103 13 25 2019 09 23 A Psychological Analysis of the Rites of Hajj تحلیل روان‌شناختی مناسک حج 69 92 1702 10.30471/psy.2020.4823.1499 FA محمدرضا احمدی عضو هیات علمی موسسه امام 0009-0007-2410-2799 Journal Article 2018 12 05 This descriptive-analytical research, conducted to investigate the role of the rites of Hajj in human's psychological dimensions, examined the rites of Hajj and their effectiveness on pilgrim's cognitive, emotional, and behavioral dimensions. The results showed that the rites of Hajj can mean all behaviors, strength religious and civilizational identity, and deepen religious knowledge in terms of cognitive dimension. Regarding emotional dimension, the rites of Hajj can increase the sense of calmness, strength the level of dependence on God, and increase the sense of pilgrim's esteem. In the case of behavioral dimension, the rites of Hajj can cause pilgrim to kindly behave with others, strength his/her sympathetic behaviors, reduce many abnormal and unethical behaviors, and cause pilgrim to control him/herself much better. پژوهش حاضر که با هدف شناسایی نقش مناسک حج در ابعاد روان‎شناختی انسان تدوین گردیده، با بهره‏گیرى از روش توصیفى−تحلیلى و با مراجعه به منابع معتبر اسلامى و دانش روان‏شناسى، به تجزیه و تحلیل مناسک حج و اثربخشی آن در ابعاد شناختی، عاطفی و رفتارى حج‏گزار پرداخته است. نتایج پژوهش نشان داد که مناسک حج در بعد شناختی می‎تواند موجب معنا بخشیدن به تمام رفتارها، تقویت هویت دینی و تمدنی، تعمیق شناخت معارف دینی ‎شود. همچنین در بعد عاطفی مناسک حج می‎تواند سبب افزایش احساس آرامش، تقویت دلبستگى به خدا و بالا بردن احساس حرمت خود حج‏گزار ‏شود. در بعد رفتاری نیز مناسک حج می‎تواند موجب گسترش رفتارهاى مهرورزانه و محبت کردن به دیگران از سوی حج‏گزار، تقویت رفتار همدلانه و کاهش بسیارى از رفتارهاى نابهنجار و غیراخلاقى شود و حج‎گزار به کنترل درونى بیشتری دست یابد https://islamicpsy.rihu.ac.ir/article_1702_a2687f1e4a64bc61d638d62b6961a393.pdf