پژوهشگاه حوزه و دانشگاه مطالعات اسلام و روانشناسی 2008-1103 14 27 2020 09 22 The Relationship between Aspirations and Life Satisfaction with an Emphasis on Comparing the Islamic Model of the Function of Aspirations and Self-Determination Theory: A Conceptual and Field Survey رابطۀ آرزوها و رضایت از زندگی با تأکید بر مقایسۀ مدل اسلامی عملکرد آرزوها و نظریۀ خودمختاری: یک بررسی مفهومی و میدانی 7 40 1777 10.30471/psy.2020.6556.1703 FA هوشنگ گراوند استادیار روان شناسی تربیتی، گروه روانشناسی، دانشگاه لرستان، خرم آباد، ایران Journal Article 2020 05 24 The present study was conducted with the aim of investigating the relationship between aspirations and life satisfaction with an emphasis on comparing the Islamic model of the function of aspirations and self-determination theory in the field of aspirations. The research method was based on library and field data, and the sample included 250 students selected from the students of Allameh Tabataba'i University by the convenience sampling. The tools for collecting the data were the Islamic primary sources in the library section, and Aspiration Index (AI) scale (Grouzet et al., 2005) and life satisfaction questionnaire (Diener et al., 1985) in the field section. Reviewing the sources showed that there are at least three ideas about the relationship between aspirations and life satisfaction in the psychological sources: relationship, lack of relationship, and dual relationship based on the internal-external aspirations. According to self-determination theory, the internal aspirations have positive effect and the external ones have negative effect on life satisfaction. The Islamic model of the function of aspirations consists of two subsystems of reason-oriented approach and ignorance-oriented avoidance, and acts by three processes of the expansion of Amal, the shortage of Amal, and the length of Amal. The relationship between aspirations and life satisfaction is a dual process; in the first process, mediated by the construct of reason, aspirations have an increasing role in life satisfaction, and in the second process, mediated by the construct of ignorance, aspirations have a decreasing role in life satisfaction. In the field section, the results confirm the Islamic view on the relationship between aspirations and life satisfaction. پژوهش حاضر با هدف رابطۀ بین آرزوها و رضایت زندگی با تأکید بر مقایسۀ مدل اسلامی عملکرد آرزوها و نظریۀ خودمختاری در زمینۀ آرزوها انجام شد. روش پژوهش بر پایۀ داده‎های کتابخانه‎ای و میدانی استوار بود و نمونه آماری آن شامل 250 دانشجو بوده، که از روش نمونه‎گیری در دسترس از بین دانشجویان دانشگاه علامه طباطبایی انتخاب شدند. ابزارهای جمع‎آوری اطلاعات در بخش کتابخانه‎ای منابع دست اول اسلامی و در بخش میدانی پرسشنامه‎های شاخص آرزو گروزت و همکاران (2005) و رضایت از زندگی داینر و همکاران (1985) بودند. مرور منابع نشان داد که در منابع روان‎شناختی دست‌کم به سه دیدگاه درباره رابطه آرزوها و رضایت زندگی می‎توان دست یافت؛ وجود رابطه، عدم رابطه، و رابطه دوگانه براساس آرزوهای درونی−بیرونی. نظریه خودمختاری به تأثیر مثبت آرزوهای ذاتی بر رضایتمندی زندگی و در مقابل به تأثیر منفی آرزوهای بیرونی اذعان دارد. براساس مدل اسلامی عملکرد آرزو مشتمل بر دو خرده سیستم رویکردیِ عقل‎مدار و اجتنابیِ جهل‎مدار بوده، و به‎واسطه سه فرایند بسط أمل، قصر أمل و طول أمل به فعالیت می‎پردازد؛ رابطه آرزوها و رضایت زندگی فرایندی دوگانه دارد؛ در فرایند نخست با میانجی‎گری سازه عقل، آرزوها نقش افزایشی در رضایت زندگی داشته و در فرایند دوم با میانجی‎گری سازه جهل، آرزوها نقش کاهشی در رضایت زندگی دارد. نتایج این پژوهش در بخش میدانی، مهر تأییدی بر دیدگاه اسلام در زمینۀ رابطه آرزوها و رضایت زندگی است. https://islamicpsy.rihu.ac.ir/article_1777_8dfe35bf0cdfa835911373870c9fbcc9.pdf