نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری پژوهشگاه حوزه ودانشگاه

2 هیات علمی پژوهشگاه بین المللی المصطفی و عضو گروه روان شناسی پژوهشگاه حوزه ودانشگاه

10.30471/psy.2022.8467.1984

چکیده

این پژوهش با هدف، ارائه مدل مفهومی اضطراب مرگ بر اساس متون دینی و بررسی میزان روایی آن انجام شده است. برای این منظور، ابتدا با دو راهبرد «جستجوی واژگانی» و«متن خوانی باز» و دستیابی به 17 واژه مرتبط، 343 گزاره دینی با استفاده از نمونه‌گیری هدفمند بر اساس اصل اشباع در منابع اسلامی جمع‌آوری شد و با به کارگیری روش تحلیل کیفی محتوای متون دینی (شجاعی، 1399الف) مورد بررسی قرار گرفت. یافته‌های حاصل از پژوهش 10 نشانه، شامل ناراحتی و غم، گریه وفریاد، فرار از مرگ، نفرت از مرگ، بی قراری دائمی، زیاد فکر مرگ بودن، خواب های آشفته با محتوای مرگ، عدم پذیرش مرگ، احساس شرم، حسرت از دست دادن دنیا را برای اضطراب مرگ نشان داد . علاوه براین، 14شرط علُی و5 پیامد نیز برای آن شناسایی شد. برای حصول اطمینان از مطابقت یافته ها با محتوای متون دینی و همچنین کاربرد آن در حوزه روان‌شناسی، اعتبار آن بر اساس نظر متخصصان (12 کارشناس) با محاسبه شاخص روایی محتوا (CVI) و نسبت روایی محتوا (CVR) مورد بررسی قرار گرفت و سرانجام مدل مفهومی اضطراب مرگ در قالب یک طرحواره کلی ترسیم شد. یافتههای این پژوهش، بستر مناسبی را برای تدوین پرسشنامه سازه اضطراب مرگ و طراحی مداخله درمانی و بسته آموزشی آن فراهم کرده است.

کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله [English]

Conceptual model of death anxiety based on religious texts

نویسندگان [English]

  • fatemeh ghanavi 1
  • Mohammad Sadeq Shojaee 2

1 PhD student in the field and university research institute

2 Research Institute of Hawzah and University

چکیده [English]

The aim of this study was to present a conceptual model of death anxiety based on religious texts and to evaluate its validity. For this purpose, first with two strategies of "lexical search" and "open text reading" and obtaining 17 related words, 343 religious propositions were collected using purposive sampling based on the principle of saturation in Islamic sources and using qualitative content analysis method. Religious texts (Shojaei, 1399a) were examined. Findings from the study of 10 signs, including sadness and grief, crying and screaming, running away from death, hatred of death, constant restlessness, over-thinking about death, disturbed dreams with the content of death, not accepting death, feeling ashamed, regretting loss He showed the world for the anxiety of death. In addition, 14 causal conditions and 5 consequences were identified for it.To ensure the concordance of the findings with the content of religious texts and also its application in the field of psychology, its validity was examined based on the opinion of experts (12 experts) by calculating the content validity index (CVI) and content validity ratio (CVR). The conceptual model of death anxiety was drawn in the form of an overview. The findings of this study have provided a suitable platform for developing a questionnaire on the structure of death anxiety and designing a therapeutic intervention and its educational package.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Death Anxiety
  • Conceptual Model
  • Islamic psychology
  • fear of death